مقاله با عنوان سيل استان گلستان

مقدمه

بارش‌هاي سنگين در تابستان‌ سال هاي 80 و 81 در منطقه شرق گلستان، منجر به جاري شدن سيلاب در رودخانه‌هاي منطقه همراه با خسارات جانبي و مالي بسيار شد. شدت خسارات و تخريب‌ها به حدي بود كه در ابتدا سيلاب جاري شده را با طوفان نوح مقايسه كردند و آن را در حد حداكثر سيلاب مح

دانستند. بررسي اوليه نشان داد كه اگرچه باران حادث شده قابل توجه بوده، اما عوامل غيرطبيعي نيز آن را تشديد كرده‌اند.

معرفي طرح

وقوع چنين سيلاب‌هاي مكرر و خسارات زياد آنها، نگراني شديد مردم و مسئولين را سبب شد و ضرورت بررسي جامع علل سيل‌خيري و راه‌هاي جلوگيري از آن را مطرح ساخت. تا قيل از اين حوادث وزارتخانه‌ها و سازمان‌هاي مختلف به

فراخور امكانات، اقدامي بر روي حوزه يا رودخانته در محدوده فعاليت خود انجام مي‌داده‌اند و همكاري در حداقل خود بوده است. اين حوادث سبب شد كه مجموع سازمان‌هاي ذي‌نفوذ و يا ذي‌نفع با همكاري هم شرح خدمات واحدي را تهيه كنند.

محدوده طرح به وسعت 7200 كيلومترمربع حوزه آبريز رودخانه گرگان‌رود تا حدود سد وشمگير را دربر مي‌گيرد. مطالعات مهندسي رودخانه و مطالعات

پيش‌بيني و هشدار سيل بر روي شاخه اصلي رودخانه كه گرگان‌رود ناميده مي‌شود و سرشاخه‌هاي اصلي آن شامل رودخانه‌هاي زاو، قرناوه، دوغ، اوغان، چلي‌چاي، نرماب و خرمالو انجام گرفته است. محدوده بررسي اين رودخانه‌ها در ضمن مطالعات با توجه به تعاريف، ضرورت‌هاي اجتماعي و بازديدهاي ميداني تعيين گرديده است. شكل 1، محدوده حوزه طرح و زيرحوزه‌ها را نشان مي‌دهد.

شكل 1: محدوده حوزه طرح و زيرحوزه‌ها

محدوده مطالعات هشدار سيل

محدوده مطالعات طرح جامع سيل‌خيزي 7200 كيلومترمربع بوده و حوزه سد وشمگير را شامل مي‌شود. رودخانه اصلي گرگان‌رود مي‌باشد كه از به هم پيوستن رودخانه‌هاي زاو و قرناوه شكل مي‌گيرد. در ادامه مسير رودخانه آجي‌قوشان و سپس رودخانه‌هاي دوغ و اوغان به آن مي‌پيوندند و پس از عبور از شهر گنبد و در

خروجي شهر رودخانه‌هاي نرماب ـ خرمالو ـ چلي چاي به آن وارد مي‌شوند. سد گلستان 1 بر روي اين رودخانه در سال 80 به بهره‌برداري رسيده است. اين سد در محل اتصال اوغان به گرگان‌رود ساخته شده و رودخانه اوغان نيز به درياچه آن هدايت شده است.

سد گلستان 2 بر روي گرگان‌رود در بالادست گلستان 1 ساخته شده و در سال 1383 افتتاح گرديده است كه شاخه‌هاي زاو و قرناوه به درياچه آن مي‌ريزد. ديگر

سد بزرگ در محدوده طرح، سد نرماب مي‌باشد كه مطالعات مرحله دوم آن در حال انجام است و اجراي آن در سال‌هاي آتي آغاز خواهد شد. اين سد چنانچه از نام آن پيداست، بر روي شاخه نرماب ساخته خواهد شد و درصدي از آب رودخانه‌هاي چلي‌چاي و خرمالو نيز به كمك بند انحرافي و تونل به آن خواهد رسيد.

شكل 2 وضعيت شماتيك منطقه و شكل 3 پلان منطقه موردنظر را با تاكيد بر موقعيت رودخانه‌هاي در دست مطلالعه نشان مي‌دهد

شكل 2: نمودر درختي رودخانه‌هاي

شكل 3: پلان جانمايي رودخانه‌هاي موردمطالعه در طرح سيل‌خيزي

بر اساس وارسي نقشه‌ها و بازديدهاي ميداني، محدوده رودخانه‌ها به شرح زير انتخاب شده است:

  1. شاخه اصلي رودخانه گرگان‌رود: از ايستگاه آب‌سنجي تمر تا درياچه سد گلستان 2، خروجي سد گلستان 2 تا درياچه سد گلستان 1، خروجي سد گلستان 1 تا خروجي از شهر گنبد؛
  2. رودخانه دوغ: حدود 500 متر بالاتر از ايستگاه هيدرومتري دشت تا درياچه سد گلستان 1؛
  3. رودخانه اوغان: حدود 100 متر بالاتر از ايستگاه آب‌سنجي گاليكش تا درياچه سد گلستان؛
  4. رودخانه نرماب: از محل سد نرماب (پايين‌تر از ايستگاه آب‌سنجي جنگلده) تا نقطه تلاقي با رودخانه چلي‌چاي؛…………….
تعداد صفحات

126

حجم فایل

8.093 کیلوبایت

فرمت فایل

قابل ویرایش word